Estetyka protestów
- aktywistki i aktywiści społeczni oraz ludzie kultury rozmawiają o tym, jak wzajemnie wzmocnić swój głos i jak działać wspólnie

Zapraszamy przedstawicieli różnych organizacji z Polski oraz przedstawicieli ruchów twórców kultury, by porozmawiać o kulturowym wymiarze działalności społecznej dziś; o tym, jak zmienia się mapa kultury i tożsamości w Polsce, ale też o tym, na ile praktyki kulturalne – twórcze, animacyjne i artystyczne – mogą być istotne w przedsięwzięciach społecznych i obywatelskich, na ile potrzebny nam jest sojusz oparty na łączeniu praktyk kulturalnych z aktywnością społeczną.


- 18.11, 14:30 – 16:00, Scena Duża
„Symbole na barykadach. Sztuka protestu”
moderatorka: Agata Szczęśniak

uczestnicy: Adelina Cimochowicz (Komitet Obrony Praw Lokatorów), Weronika Paszewska (Akcja Demokracja), Maja Staśko (periodyk „Wakat”), Paweł Kasprzak (Obywatele RP), Franciszek Sterczewski (Łańcuch Światła w Poznaniu)

W ostatnich latach przestrzeń publiczną w Polsce zapełniły zupełnie nowe symbole - nie pomniki, nie dzieła sztuki, ale znaki, pod którymi gromadziły się różne grupy protestu. Wieszaki, macice, parasolki, portret Joli Brzeskiej, białe róże, świece, plakat z napisem „KonsTYtucJA” i wiele innych. Dlaczego były skuteczne i czy na pewno były? Kto ma je czytać: ludzie czy władza? Mają łączyć czy dzielić? Mają trwać czy wciąż trzeba wymyślać nowe? A może wielość tych symboli przeszkadza w zjednoczeniu różnych grup protestu? Jak radzić sobie z niebezpieczeństwem przejęcia politycznych symboli przez popkulturę, z niebezpieczeństwem odarcia ich z wartości? Co poza widocznymi symbolami należy do scenografii protestu?

- 18.11, 14:30 – 16:00, Scena Mała
„Pracownicy kultury – kultura pracy. Społeczna odpowiedzialność instytucji i organizatorów”
moderator: Jakub Dymek

uczestnicy: Dorota Grobelna (OZZ Inicjatywa Pracownicza), Zuzanna Janin (Obywatelskie Forum Sztuki Współczesnej), Agnieszka Jakimiak (dramaturżka, reżyserka), Piotr Szumlewicz (OPZZ)

Czy o współczesnych placówkach kultury należy myśleć wyłącznie jako o „świątyniach sztuki”, czy raczej jako o „miejscach użyteczności społecznej”, które w równym stopniu przynoszą artystyczne uniesienia i nowe idee, jak i świadczą usługi publiczne? Za każdym spektaklem, wystawą, filmem i festiwalem stoją setki godzin pracy, często niewidocznej, która jest częścią szerszych relacji, wychodzących daleko poza dzieło sztuki i jego odbiór: prawa pracy, stosunków władzy w zespole, wytwarzania wartości i zysku, systemu grantowego i finansów publicznych. Podczas debaty z udziałem przedstawicielek i przedstawicieli organizacji pracowniczych chcemy zapytać o to, jak tę pracę sprawiedliwie dzielić i wynagradzać, jak wygląda walka o prawa pracownicze w kulturze i czym jest społeczna odpowiedzialność instytucji - teatrów, galerii, muzeów.

- 18.11, 16:15 – 17:45, Scena Duża
„Tęcza w ciemności. Po co ruchom LGBT ludzie kultury?”
moderator: Krzysztof Tomasik

uczestnicy: Julia Maciocha (Fundacja Wolontariat Równości), Mirosława Makuchowska (Kampania Przeciw Homofobii), Daniel Rycharski (artysta wizualny), Paweł Skrodzki (Grupa Stonewall), Hubert Sobecki (Stowarzyszenie Miłość Nie Wyklucza)

Jeśli za „ciemność” uznać obecną sytuację społeczności LGBT w Polsce, rolę tytułowej „tęczy” spełniać będzie kultura. Dzięki niej przez ostatnie kilkanaście lat mniejszości seksualne zyskały widzialność, mogły odnaleźć własne dylematy i odnajdywać swoją historię, zarówno w wymiarze masowym, jak i niszowym, skierowanym do wąskiej grupy.
Choć to właśnie kultura okazała się największym sojusznikiem w postępującej emancypacji osób LGBT, wiedza o tym wciąż z trudem przebija się do świadomości społecznej. Skupieni na prawie i polityce, wciąż nie doceniamy siły i skuteczności działań kulturalnych. Nadszedł czas, aby ruchy społeczne, w tym organizacje LGBT, wypracowały skuteczną strategię współpracy z ludźmi kultury, temu ma służyć panel „Tęcza w ciemności” w ramach Forum Przyszłości Kultury.
Wspólnie z organizacjami LGBT i artystami będziemy szukać odpowiedzi na pytania: w jaki sposób kultura może skuteczniej wspierać emancypację mniejszości seksualnych? czy takie działania można inicjować? jakie niebezpieczeństwa mogą się z tym wiązać?


- 18.11, 16:15 – 17:45, Scena Mała
„Na pograniczach: ludzie kultury i uchodźcy”
moderatorka: Agnieszka Kosowicz

uczestnicy: Anna Alboth (Marsz dla Aleppo), Alicja Borkowska (Strefa WolnoSłowa), Agnieszka Kunicka (Refugee.pl), Elsi Adajew (Fundacja Sintar im. Issy Adajewa), Max Cegielski (Kultura Niepodległa), Filip Katner (Chlebem i Solą)

Uchodźcy przybywają do Polski od zarania dziejów, jednak dopiero ostatnio stali się przedmiotem zainteresowania szerszej grupy ludzi – wprowadzając animozje i podziały i budząc często skrajne emocje. Podczas panelu dyskusyjnego przyjrzymy się, jak dialog o uchodźcach kształtuje nasze postawy wobec samych siebie, własnej tożsamości, przybyszów i różnorodności, a także - jaka jest rola kultury w budowaniu tego dialogu.
Panel będzie okazją do prezentacji różnych inicjatyw łączących sztukę i pracę na rzecz uchodźców lub z uchodźcami. Autorzy tych inicjatyw opowiedzą o swoich dokonaniach, motywacjach i potrzebach. Uczestnicy panelu, z których niektórzy mają osobiste doświadczenie uchodźcze i migracyjne, opowiedzą o pracy twórczej angażującej uchodźców w Polsce i budowaniu otwartości na innych przez performans.
Będziemy rozmawiać o roli kultury i sztuki w integracji przybyszów i tworzeniu przestrzeni budowania wzajemnego zrozumienia. O tym, że sztuka bywa jedynym polem, na którym uchodźca czy migrant ma szansę na wyrażenie własnych uczuć, emocji i potrzeb.


- 19.11, 10:00 – 11:15, Scena Duża
„Czy las może należeć do człowieka?”
moderator: Marcin Gerwin

uczestnicy: Katarzyna Jagiełło (Greenpeace), Joanna Rajkowska (artystka wizualna), Marta Tarnowska (Obóz dla Puszczy), Przemysław Chylarecki (Fundacja Greenmind), Augustyn Mikos (Obóz dla Puszczy)

Pytanie o to, czy las może należeć do człowieka, jest na dobrą sprawę pytaniem o naszą relację z przyrodą. Czy człowiek jest jej częścią i powinien się o nią troszczyć, czy raczej może korzystać z niej do woli? Jakie wyzwania stoją dziś przed ochroną przyrody w Polsce? Jakie jest w niej miejsce dla lasów, mokradeł, dzikich łąk, ptaków i ssaków? O jakiej relacji z przyrodą marzymy i jak chcielibyśmy o tym opowiadać obywatelom i obywatelkom?


- 19.11, 11:30 – 13:00, Scena Duża
„Rewolucja kobiet. Sztuka protestu”
moderatorka: Elżbieta Korolczuk

uczestnicy: Dorota Glac, Marta Jalowska (Teraz Poliż), Marta Lempart (Ogólnopolski Strajk Kobiet), Joanna Piotrowska (Feminoteka), Magdalena Staroszczyk (Warszawskie Dziewuchy Dziewuchom), Sebastian Cichocki (Muzeum Sztuki Nowoczesnej)

Ruchy społeczne potrzebują sztuki, a sztuka potrzebuje energii ruchów społecznych. Te dwie sfery często też przenikają się w praktyce – artystki i artyści angażują się w działalność społeczną, a aktywistki i aktywiści sięgają po symbole i język wypracowane w obszarze sztuki. W trakcie debaty zastanowimy się nad tym, jak można wzmocnić tę współpracę w polskim kontekście, gdzie w ciągu ostatnich dwóch lat mamy do czynienia z masową mobilizacją w obszarze praw kobiet (Strajk Kobiet, Czarne Protesty, #metoo) oraz mobilizacją środowisk twórczych (Kongresy Kultury, Kultura Niepodległa, Forum Przyszłości Kultury). Będziemy rozmawiać o tym, jakie są potrzeby i możliwości środowisk kobiecych i ludzi kultury, jak działać wspólnie i wzajemnie wzmocnić swój głos.